የብድር ጫና እና የውጭ ምንዛሪ እጥረት መንግስት የልማት ድርጅቶችን በአክስዮን ለመሸጥ እንዲወስን አድርጎታል

የኢትዮጵያ የብድር ጫና ከፍተኛ ወደሚባል ደረጃ መሄዱና ሀገር ውስጥ ለሚገቡ ምርቶች የውጭ ምንዛሪ እጥረት መከሰቱ መንግስትን የልማት ድርጅቶችን በአክስዮን ለመሸጥ እንዳስወሰነው የብሄራዊ የፕላን ኮሚሽን ተናገረ።

ባለፈው ሳምንት የኢህአዴግ ስራ አስፈጻሚ ኮሚቴ ባደረገው ስብሰባ በሀገሪቱ ባልተለመደ ሁኔታ የኢኮኖሚ ፖሊሲ ለውጦችን የሚያመጡ ውሳኔዎች ላይ ደርሷል።

በመንግስት እጅ ያሉ ሆቴሎች፣ የባቡር፣ የስኳር ልማት፣ የኢንዱስትሪ ፓርክ እና የተለያዩ የማምረቻ ኢንዱስትሪዎች፥ በከፊል ወይም ሙሉ በሙሉ በአክስዮን ሽያጭ ወደ ግል ዘርፍ እንዲተላለፉ ውሳኔ አሳልፏል።

ኢትዮ ቴሌኮም፣ የኢትዮጵያ አየር መንገድ፣ የኤሌክትሪክ ሀይል ማመንጫዎች እና የባህር ትራንስፖርትና ሎጂስቲክስ ድርጅት ትልቁን ድርሻ መንግስት ይዞ ቀሪው አክስዮን ለሀገር ውስጥና ለውጭ ባለሀብቶች እንዲተላለፍም ወስኗል።

የብሄራዊ የፕላን ኮሚሽን ኮሚሽነር ዶክተር ይናገር ደሴ እንደሚሉት፥ የሃገሪቱ ኢኮኖሚ በወጭ ንግድ መዳከምና በውጭ ምንዛሪ እጥረት ሳቢያ አደጋ ውስጥ መግባቱ ለውሳኔው ምክንያት ሆኗል።

ባለፉት ጥቂት አመታት ወደ ውጭ ከተላኩ ምርቶች የሚገኘው ገቢ በአማካይ ሶስት ቢሊየን የአሜሪካ ዶላር ላይ ሲቆም፥ ከውጭ ምርቶችን ለማስገባት የሚወጣው የውጭ ምንዛሪ ደግሞ 16 እና 17 ቢሊየን ዶላር ደርሷል።

ከውጭ ለሚገቡ ምርቶች ሙሉ ለሙሉ የሚገኘው የውጭ ምንዛሪ ከተላኩት ምርቶች የማይገኝ መሆኑም፥ ኢኮኖሚውን ጤነኛ አላደረገውም፤ ይህ ደግሞ ሀገሪቱን የእዳ ጫና ውስጥ ጨምሯታል።

ለስራ አስፈጻሚ ኮሚቴው ውሳኔ መነሻ የሆኑ ሃሳቦች

የእዳ ጫና፦ የአለም አቀፉ የገንዘብ ተቋም (አይ ኤም ኤፍ) የኢትዮጵያ የብድር ጫና ከመካከለኛ ወደ ከፍተኛ የብድር ጫና እንደገባና፥ የብድር ምጣኔዋም የአጠቃላይ አመታዊ ምርቷን 59 በመቶ መያዙን ይገልጻል።

ሆኖም የኢትዮጵያ መንግስት ሀገሪቱ የብድር ደረጃዋ ከከፍተኛዎቹ ይመደባል የሚለውን ሳይቀበል ቆይቷል።

የብሄራዊ የፕላን ኮሚሽነሩ ዶክተር ይናገር ግን ሀገሪቱ አሁን ላይ ወደ ከፍተኛ የብድር ጫና ውስጥ እየገባች መሆኑን ይገልጻሉ።

በዚህ ምክንያትና ኢኮኖሚውን ማንቀሳቀሻ ተጨማሪ የውጭ ምንዛሪ ስለሚያስፈልግም ውሳኔው መተላለፉን ገልጸዋል።

ዶክተር ይናገር ለአሁኑ የውሳኔ አስፈላጊነት ጥቂት ቁጥሮችን በማሳያነት ያስቀምጣሉ፤ የሀገሪቱ አጠቃላይ እዳ 26 ቢሊየን የአሜሪካ ዶላር ተሻግሯል።

ይህ ሁኔታ ከሀገሪቱ አጠቃላይ ምርት ጋር ሲታይ አንድም የውጭ ባለሀብቶችን እንዳይመጡ ያደርጋል፥ በሌላ በኩል የባለሀብት መተማመንን ያጠፋል።

የውጭ ምንዛሪ እጥረት፦ በሌላ በኩል ሀገሪቱ ለቀጣይ ሁለት አመታት ብድር ለመክፈል ስድስት ቢሊየን እንዲሁም፥ የመንግስት ፕሮጀክቶችን ለሁለት አመታት ለማከናወን ደግሞ ሰባት ቢሊየን የአሜሪካ ዶላር ያስፈልጋታል።

ይህ በመንግስት በኩል የሚፈለግ ሲሆን እንደ ነዳጅና ሌሎች የፍጆታ ሸቀጦችን ማስገቢያና የሁሉም ዘርፍ ሲታይ ደግሞ የሚያስፈልገውን የውጭ ምንዛሪ ፍላጎት እጅጉን ከፍ ያደርገዋል።

እንደ ስኳር ላሉ ፕሮጀክቶች የተወሰደው ብድር ደግሞ ወደ ምርት ሳይገባ እዳ መክፈያው ጊዜ ደርሷል፤ ኮሚሽነሩም እነዚህ ምክንያቶች ተደማምረው የፈጠሩት ችግር ለውሳኔው ምክንያት መሆኑን ገልጸዋል።

ዶክተር ይናገር እንደሚሉት ኢትዮጵያ የውጭ ምንዛሪ ክምችቷን በሚፈለገው ደረጃ ለማስቀጠል ጥረት አድርጋ ቢሳካላትም አሁን ላይ ግን መንገዳገድ ውስጥ በመገባቱ እርምጃው አስፈልጓል።

ሀገሪቱ እዚህ እጥረት ውስጥ የገባችው በግብርና እና ኢንዱስትሪው ዘርፍ ላይ የታሰበው ባለመሳካቱ መሆኑን ያነሱት ኮሚሽነሩ፥ እነዚህን ለማስተካከል የረጅም ጊዜ አቅጣጫ ተቀምጧልም ነው ያሉት።

የአሁኑ እርምጃም የአጭር ጊዜ መሆኑን የጠቀሱት ኮሚሽነሩ፥ ኢኮኖሚው በቀጣይ አመታት በወጭ ንግድ አፈጻጸም ታግዞ እንዲቀጥል በተለይም ግብርናውን እና አምራች ኢንዱስትሪውን ለመደገፍና ለውጥ እንዲመጣ አቅጣጫ ተቀምጧል ብለዋል።

ላለፉት አመታት በጥሩ ሁኔታ የመጣውን የሀገሪቱን ኢኮኖሚ በውጭ ምንዛሪ እጥረት ምክንያት ውድቀት ውስጥ እንዳይገባም የአሁኑ ፕራይቬታይዜሽን እንደ መፍትሄ መቀመጡንም አንስተዋል።

 

በካሳዬ ወልዴ

Share your thoughts on this post

Advertisements
%d bloggers like this:
Visit Us On TwitterVisit Us On YoutubeVisit Us On Instagram